GPR (Ground Penetrating Radar) คือเทคโนโลยีสำรวจใต้ดินด้วยคลื่นแม่เหล็กไฟฟ้า ที่ช่วยให้วิศวกรสามารถ มองเห็นสิ่งที่อยู่ใต้ดินโดยไม่ต้องขุด — ไม่ว่าจะเป็นท่อประปา สายไฟ โพรง หรือโครงสร้างคอนกรีต ด้วยความแม่นยำสูงและประหยัดเวลากว่าวิธีดั้งเดิม

Non-destructive
ไม่ทำลายพื้นผิว
0.5–5 m
ความลึกสำรวจได้
Real-time
แสดงผลทันที

GPR ทำงานอย่างไร?

การสำรวจด้วยเทคนิคทางธรณีฟิสิกส์ส่วนใหญ่มักใช้หาวัตถุหรือโครงสร้างที่อยู่ใต้ดินในระดับลึก แต่ในการสำรวจพื้นดินระดับตื้นก็มีการทำกันอย่างแพร่หลายด้วยวิธี Ground Penetrating Radar ซึ่งเป็นวิธีการสำรวจทางวิศวกรรมธรณีฟิสิกส์โดยใช้ คลื่นแม่เหล็กไฟฟ้า (Electromagnetic Wave) ในการตรวจสอบสภาพใต้ดินในระดับตื้น โดยให้ผลภาพที่มีความละเอียดสูง

หลักการทำงานของ GPR Ground Penetrating Radar
หลักการทำงานของ GPR — คลื่นแม่เหล็กไฟฟ้าส่งลงดินแล้วรับสัญญาณสะท้อนกลับ

วิธีการสำรวจด้วย GPR ได้ประสบผลสำเร็จอย่างกว้างขวางในการประยุกต์ใช้งานเพื่อจัดทำแผนที่ของโครงสร้างธรณีวิทยา ตลอดจนถึงการตรวจสอบโครงสร้างคอนกรีต GPR เป็นเครื่องมือที่ทรงประสิทธิภาพสำหรับการสำรวจใต้พื้นดินอย่างละเอียด และยังถูกใช้ในกระบวนการควบคุมคุณภาพงานวิศวกรรมก่อสร้าง

ทำไมการระบุตำแหน่งสาธารณูปโภคใต้ดินจึงสำคัญ?

ระบบสาธารณูปโภคในปัจจุบันมักถูกติดตั้งอยู่ใต้ดิน เมื่อมีการซ่อมแซม ขยาย หรือสร้างถนนใหม่ ข้อมูลแนวท่อเดิมอาจไม่เป็นปัจจุบัน ส่งผลให้การขุดหรือตอกเสาเข็มมีความเสี่ยงสูง ความเสียหายที่เกิดจากการขุดโดนท่อหรือสายไฟมีมูลค่าสูงมาก การสำรวจด้วย GPR จึงเป็นขั้นตอนสำคัญก่อนเริ่มงานก่อสร้างทุกครั้ง

การสำรวจสาธารณูปโภคใต้ดินด้วย GPR
การสำรวจแนวท่อและสาธารณูปโภคใต้ดินด้วย GPR ช่วยลดความเสี่ยงก่อนขุด

เครื่อง GPR สามารถค้นหาวัตถุใต้ผิวดินได้ทั้งแบบ โลหะและไม่ใช่โลหะ เช่น ท่อคอนกรีต ท่อเหล็ก หรือวัตถุโบราณ โดยเป็นวิธีการทดสอบแบบไม่ทำลาย (Non-destructive testing) ช่วยลดเวลาและมีราคาประหยัดเมื่อเทียบกับเทคนิคอื่น

ผลการสำรวจ GPR แสดงวัตถุใต้ดิน
ภาพตัดขวาง (B-scan) จาก GPR แสดงตำแหน่งและความลึกของวัตถุใต้ดิน
เครื่อง GPR ภาคสนาม
การใช้งานเครื่อง GPR ในภาคสนาม

ข้อดีของการสำรวจด้วย GPR

  • ครอบคลุมพื้นที่การสำรวจได้กว้าง โดยใช้แบบมือลากหรือแบบติดล้อ
  • เก็บข้อมูลได้สะดวก รวดเร็ว ลดเวลาการสำรวจลงอย่างมาก
  • ให้ความละเอียดสูง มองเห็นรายละเอียดของวัตถุใต้ดินได้ชัดเจน
  • กำหนดความลึกของการสำรวจได้ตามต้องการ
  • แสดงผลกราฟิกจากการสำรวจได้รวดเร็ว (Real-time)
  • ไม่ทำลายพื้นผิว ปลอดภัย ไม่กระทบโครงสร้างเดิม

ข้อจำกัดของการสำรวจด้วย GPR

  • การเก็บข้อมูลอาจล่าช้าในพื้นที่ที่มีลักษณะภูมิประเทศลำบาก
  • ความลึกถูกจำกัดในวัสดุที่มีค่าการนำไฟฟ้าสูง เช่น ดินเหนียว
  • ไม่เหมาะสำหรับพื้นที่ที่มีแนวสายไฟใต้ดินความหนาแน่นสูง
  • ไม่เหมาะทำการสำรวจขณะฝนฟ้าคะนอง
  • ไม่เหมาะสำรวจใกล้เสาส่งสัญญาณหรือเสาไฟฟ้าแรงสูง เนื่องจากสัญญาณรบกวน

ตัวอย่างการใช้งาน GPR จริง

คำถามที่พบบ่อย

GPR คืออะไร?
GPR หรือ Ground Penetrating Radar คือเทคนิคการสำรวจใต้ดินด้วยคลื่นแม่เหล็กไฟฟ้า ใช้ตรวจสอบวัตถุ โครงสร้าง หรือชั้นวัสดุใต้ผิวดินแบบไม่ทำลาย เหมาะสำหรับงานวิศวกรรมโยธา งานธรณีฟิสิกส์ และงานตรวจสอบสาธารณูปโภคใต้ดิน
เครื่อง GPR ใช้ตรวจหาอะไรได้บ้าง?
ตรวจหาได้ทั้งท่อ สายไฟ สาธารณูปโภคใต้ดิน โพรง วัตถุทั้งโลหะและไม่ใช่โลหะ โครงสร้างคอนกรีต เหล็กเสริม และความผิดปกติใต้พื้นผิว
การสำรวจด้วย GPR ทำลายพื้นดินไหม?
ไม่ทำลายครับ GPR เป็น Non-destructive testing ไม่ต้องขุด ไม่กระทบโครงสร้างเดิม เหมาะกับงานสำรวจทุกประเภท
GPR สำรวจได้ลึกแค่ไหน?
โดยทั่วไปสำรวจได้ลึก 0.5–5 เมตรในดินทั่วไป ขึ้นอยู่กับชนิดดินและความถี่ของ Antenna ในดินเหนียวที่มีค่าการนำไฟฟ้าสูงความลึกจะลดลง

สนใจบริการสำรวจ GPR หรือซื้อเครื่อง GPR?

ATE ให้บริการทั้งจัดจำหน่ายเครื่อง GPR และรับเหมาสำรวจสาธารณูปโภคใต้ดิน ตอบกลับใน 1 วันทำการ